DERSLER

 

  • Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) nedir?

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Prof. Dr. Gönül Kırcaali İftar

 

OSB’yi her yönüyle tanıtmayı amaçlayan bu kuramsal derste öncelikle OSB bir gelişim yetersizliği kategorisi olarak tarihsel süreç içerisinde ele alınacak, DSM-5’e göre OSB tanı ölçütlerinin neler olduğu açıklanacak ve OSB belirtileri anlatılacaktır. Ardından OSB’nin olası nedenleri tartışılacak ve OSB ile ilişkili demografik, tıbbi ve davranışsal özellikler ele alınacaktır. Daha sonra OSB’ye yönelik çeşitli eğitim, terapi ve tedavi yöntemleri kısaca tanıtılacak ve OSB’de bilimsel dayanaklı uygulamalar açıklanacaktır. Son olarak OSB alanının Türkiye’deki durumu çeşitli yönleriyle tartışılacaktır.

 

  • Ebeveyn Bakış Açısıyla OSB

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Prof.Dr. Dilara Özer

Bu dersin amacı öğrencilerin ebeveyn bakış açısı ile OSB olan bir çocuğa sahip olmanın anlamını kavramalarını sağlamaktır. Farklı düzeylerde ve farklı yaşlarda OSB olan ve uzun dönemli motor beceri eğitimleri alan üç çocuğun ebeveynleri sınıfa davet edilir. Öğrenciler üç gruba ayrılırlar. Ebeveynler 15 dakikalık sürelerle sıra ile üç grubu ziyaret ederler.  Öğrenciler çocuğun verdiği ilk belirtilerden başlayarak, tanılanma süreci,  ebeveynlerin kabul süreçleri,  eğitim olanakları ve   tanılamada, eğitim sürecinde,  toplumda karşılaşılan güçlükler, kurumlardan ve toplumdan beklentiler  ile ilgili ebeveynlere sorular yönelterek OSB  nun çeşitli özellikleri hakkında bilgi edinirler.   Motor beceri eğitimlerinin OSB’ li çocukların gelişimleri üzerindeki etkileri ile ilgili ebeveynlerin görüşlerini  alırlar.

 

  • Beden Eğitimi Öğretmenleri  Bakış  Açısından OSB

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Prof.Dr. Dilara Özer

Bu dersin amacı öğrencilerin  beden eğitimi öğretmenleri  bakış açısı ile OSB olan bir  öğrencinin beden eğitimi dersine katılımını etkileyen faktörler hakkında bilgi edinmesini sağlamaktır. Sınıfa OSB tanısı almış öğrencisi  olan birer İlkokul, ortaokul ve lise  beden eğitimi öğretmeni davet edilir.. Öğrenciler 10’ar kişilik üç gruba ayrılırlar. Öğretmenler  15 dakikalık sürelerle sıra ile üç grubu ziyaret ederler.  Öğrenciler  OSB’ li öğrencinin beden eğitimi dersine katılım düzeyi,  motor becerileri, akran ilişkileri ve tutumları, okuldaki diğer öğretmenlerin ve  yöneticilerin  yaklaşımları, aile ile işbirlikleri, beden eğitimi dersinde karşılaşılan güçlükler ile ilgili  öğretmenlere  sorular yönelterek OSB ‘ li çocuğun beden eğitimi dersine katılımları ile ilgili bilgiler edinirler.

 

 

  • OSB’li bireylerin beden eğitimi dersinde video modelleme ve sosyal öykü kullanımı

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Doç. Dr. Gonca İnce

 Osb’li bireylerde spor yaparken geliştirilmesi gereken problemler (taktil duyu, vestibular duyu, uzamsal farkIndalIk, vücut farkIndalIğı, alan farkındalığı, stereotip davranIşlar, parmak ucunda yürüme kısaca açıklanacaktır. bu problemleri spor ya da aktivite yolu ile nasIl çözümleyebiliriz?.

  1. Bölüm: Osb li bireylerin beden eğitimi dersinde teknik öğretimde video modelleme ve öykü kullanimi yönteminin teorik ve uygulamali olarak anlatimi. bireysel eğitim programi içerisinde farkli spor branşlarinin (atletizm, masa tenisi, yüzme, hentbol, basketbol, voleybol vb.) teknik öğretiminde her bir beceri (hentbolde aldatmalar, masa tenisinde backhand-forehand tekniği vb.) için sosyal öykü hazirlanir. önce öykü anlatilir ve uygulanir. sonrasinda teknik hareketin video çekimi gösterilir ve teknik hareket osb’li birey ile birlikte yapilir. beceri öğretimi sonrasi grup çalişmasi uygulanır.

 

 

  • TGMD-I Lokomotor Beceriler ve TGMD – II Top  becerileri

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Dr. Öğretim Üyesi Sibel Nalbant

Bu dersin amacı, otizm spektrum bozukluğu olan çocukların temel hareket beceri yeteneklerini belirlemede kullanılan TGMD-III testini uygulama, test maddelerini kayıt altına alma ve değerlendirme konusunda  bilgi ve deneyim kazandırmaktır. Bu ders kapsamında temel Hareket becerileri ile ilgili tanımlar, OSB’ li çocuklarda THB öğretiminde dikkat edilecek konular, OSB’ li çocuklarda THB değerlendirilmesinde dikkat edilecek konular, temel hareket becerilerinin uygulamalı öğretimi, TGMD-III lökomotor ve top becerileri alt testlerinin kuramsal ve uygulamalı öğretimi, TGMD-III test maddelerini kayıt altına alırken dikkat edilecek konular, TGMD-III alt testlerinin video kayıt üzerinden değerlendirmesi, uygulamada edinilen deneyimlerin paylaşılması  gibi konular ele alınacaktır.

 

 

  • OSB’de Davranış Yönetimi

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Doç. Dr. Seray Olçay GÜL

Bu dersin konusunu otizm spektrum bozukluğu (OSB) tanısı olan bireyler için hedef davranışların belirlenmesi, tanımlanması ve kaydedilmesi ile uygun davranışların artırılması, problem davranışların önlenmesi, problem davranışların azaltılması ve ortadan kaldırılmasında kullanılan strateji ve tekniklere yönelik açıklamalar oluşturmaktadır. Bu bağlamda bu derste ele alınacak konular şunlardır: hedef davranışın belirlenmesi, hedef davranışın tanımlanması, hedef davranışın kaydedilmesi, uygun davranışların artırılmasında kullanılabilecek strateji ve tekniklerin açıklanması, olumlu ve olumsuz pekiştirme, izlerlik sözleşmesi, problem davranışların önlenmesi, problem davranışların azaltılmasında kullanılabilecek strateji ve tekniklerin açıklanması, ayrımlı pekiştirme, uyuşmayan davranışların ayrımlı pekiştirilmesi, alternatif davranışların ayrımlı pekiştirilmesi, diğer davranışların ayrımlı pekiştirilmesi, düşük oranlı davranışların ayrımlı pekiştirilmesi, sönme, hoşa giden uyaranı çekme, tepkinin bedeli, mola, hoşa gitmeyen uyaran sunma, koşullu alıştırma, aşırı düzeltme.

 

 

  • Otizm Spektrum Bozukluğu’nda Öğretim Yöntemleri

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ::  Arş. Gör. Dr. Hatice Deniz Değirmenci

Bu dersin konusunu otizm spektrum bozukluğu (OSB) olan çocuklara etkili öğretim sunmada kullanılan bilimsel dayanaklı öğretim uygulamalarından yaygın olarak kullanılanla, öğrenme ortamının düzenlenmesi, sistematik öğretim süreci, öğretiminde yaygın olarak kullanılan bilimsel-dayanaklı uygulamalar  oluşturmaktadır.

  • Ayrık Denemelerle Öğretim
  • Bekleme Süreli Öğretim
  • Doğal Öğretim Yöntemleri
  • Etkinlik çizelgeleri
  • Sosyal Öyküler
  • Video Temelli Uygulamalar
    • Video İpuçları
    • Video Modelle Öğretim

 

  • Otizm Spekturum Bozukluğunda  Duyu Algı Becerilerinin Desteklenmesi

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Prof. Dr. Yeşim Fazlıoğlu

Dersin İçeriği:

1-Otizm Spektrum Bozukluğunda(OSB) duyusal  Gelişim

2-Duyusal Problemlerin belirlenmesi ,

Değerlendirme

3-Duyusal problemleri çözümlenmesine yönelik etkinlik önerileri

4-Duyusal gelişimi destekleyici ortam nasıl olmalıdır. Ortamın düzenlenmesi

 

 

  • Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylerde Dil Gelişimi Ve İletişim

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Dr. Öğretim Üyesi Derya GENÇ TOSUN

Bu derste otizm spektrum bozukluğu olan bireylerin dil gelişimi ve iletişim becerilerinin kazandırılmasında kullanılan yöntemler konularında bilgi aktarılacaktır.

Dersin İçeriği

Bebeklik ve erken çocukluk dönemi (0-36 ay) dil ve iletişim gelişimi, Otizmli bireylerin dil gelişimi, Otizmli bireylere iletişim becerilerinin kazandırılmasında kullanılan bilimsel dayanaklı yöntemler, Alternatif ve destekleyici iletişim sistemleri.

 

 

  • Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Doç. Dr. Deniz DAĞSEVEN EMECEN

Bireyselleştirilmiş eğitim programının yasal ve eğitsel boyutlarını değerlendirme. Özel eğitimde değerlendirme sürecinin adımlarını/amaçlarını ve özelliklerini açıklayabilme. Uzun ve kısa dönemli amaçlar yazabilme.  BEP’in hazırlanmasında işbirliği ve ekip çalışmasının önemini açıklayabilme.

Ders İçeriği: 

  • Bireyselleştirilmiş eğitim planları (BEP);
  • BEP’in öğeleri; BEP’in yasal dayanakları;
  • BEP ve okul programları (okulöncesi, ilköğretim programları);
  • Ölçme araçları ve ayrıntılı değerlendirme;
  • Amaçlar: kısa ve uzun dönemli amaçlar; yerleştirme ve ilgili ek özel eğitim hizmetlerinin belirlenmesi;
  • Öğretim amaçlarını ve öğretim basamaklarını oluşturma ve sıralama;
  • Öğretim süreçlerini belirleme ve ilerlemeleri kayıt etme;
  • Tüm hizmet planları; özel eğitim ihtiyacı olan bireylerde 0-3 yaş döneminde bireyselleştirilmiş aile hizmet planlarının (BAHP) tanımı, önemi ve örnekleri;
  • Geçiş planları: tanımı ve önemi; geçiş türleri: hastaneden-eve, evden kuruma, kurumdan-kuruma;
  • Farklı geçiş planı örnekleri ve geliştirilmesi; özel eğitim ihtiyacı olan bireylerde BAHP, BEP ve geçiş planı uyarlamaları ve dikkat edilecek hususlar;
  • BEP’in, BAHP’nin ve geçiş planlarının izlenmesi ve değerlendirilmesi.

 

  • Motor beceri programı hazırlama 

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Doç. Dr. Menşure Aydın,

Ders İçeriği: Otizmli bireyler için uyarlanmış aktivite programı

  1. Otizmli çocuklara uygulanacak aktivite programının amacı ve içeriği
  2. Otizmli çocuklara uygulanacak aktivite programının yararları
  3. Otizmli çocuğun durumunu belirleme – testler
  1. Fiziksel aktivite programlarına hazırlık

–      Çalışmaya hazırlık

–      Seans süresinin belirlenmesi (bazı çalışmalar 10dk’dan uzun olmamalı ( kovaya top fırlatma) bazı çalışmalar 40 dakikadan az olmamalı ( aşırı davranış problemi gösteren çocuklarda welness / bisiklet programı)

5.Çalışma seansının dağılımı :

  • %10 çocuğu serbest bırakmak
  • %10 çocuğun bir yerde beklemesini istemek
  • %30 oyun oynamak
  • %40 beceri öğretmek
  • %10 dersin bittiğine öğrenciyi hazırlamak ( aynı streching hareketleri ve/veya minderde uzanıp sakince nefes almasını istemek)
  1. Güvenlik tedbirlerinin alınması. Derslikteki sivri uçlar, yüksek derslikteki açık pencereler, açık alandaki trafik riskleri.
  2. Kriz anında neler yapılacağının belirlenmesi
  3. Öğrencinin fizyolojik durumunu öğrenmek ( Otizmli çocuğun beslenme, sağlık durumu, uyku durumu, yorgunluk durumu vb.).
  4. Kullanılacak malzemelerin ve yerin belirlenmesi.
  5. Otizmli çocukta belirsizliğe bağlı gelişecek kaygı krizlerini önlemek amacıyla ders hakkında bilgilendirme.

 

 

Motor Beceri Programı  Uygulama

 DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Doç. Dr. Menşure Aydın

Ders İçeriği: Otizmli bireyler için uyarlanmış aktivite programı uygulamaları

  1. Adaptasyon çalışmaları: Otizmli çocukla iletişimi geliştirecek çalışmalar. Burada hedef öğrencinin yapabildiklerine odaklanıp çocuğun tatmin duygusunu geliştirmek. Eğitimci de öğrencinin nasıl tepkiler verdiği, fizyolojik olarak ihtiyaçlarını nasıl ifade ettiğini keşfeder.
  • Birlikte yürüyüş, yürü – dur, bekle, otur kalk… gibi basit yönergelerle yönerge alıştırması yapılır.
  • Kovaya top toplama
  • Sıçrama
  • Tek ayak denge ve denge tahtasında yürüyüş
  • Minderde yuvarlanma
  • Eğlenceli atletizm
  • Koşu bandında yürüyüş ve aşamalı olarak koşu
  • Askı bisiklette ( arka tekerin yerden teması kesilmiş pedal çevrilebilen bisiklet) pedal çevirme. Bunu yapabiliyorsa direk fiziksel yardımla açık alanda iki tekerlekli bisiklette fiziksel yardımla bisiklet sürmesi

 

  1. Ana Programın oluşturulması : Davranış problemi olan çocuklara yoğun fiziksel aktivite programlarıyla davranış problemlerini azaltma yöntemleri
  2. Motor beceri öğretiminde çocuklara uygulanacak yaklaşımlar. Çalışmaları en basit parçalara bölmek.
  3. Hareketli çocuklara uygulanacak çalışma yöntemleri
  4. Hareketsiz olan çocuklara uygulanacak çalışmalar
  5. Bağımsız çalışmayı sürdürme becerisi
  6. Düzenli uygulanması gereken çalışmalar
  7. Öğretilecek genel beceriler :
  8. Bisiklet becerisinin öğretilmesi. İki eli ve kolu bisiklette bağlı kalacağından dolayı çocuklar bisiklette davranış problemi gösteremezler.
  9. Koşu bandı ve açık alanda koşu çalışmaları uygulama prensipleri ve nedenleri
  10. Temel hareket becerileri öğretim basamaklamaları
  11. Diğer branşlar ( Cimnastik, Paten, scooter, tenis, kayak, atletizm, badminton, bowling, basketbol, futbol, hentbol )
  12. – Paralimpik oyunlar ve bu branşları öğretim basamaklamalarının özeti
  • Yüzme çalışmaları
  • Masa Tenisi çalışmaları
  • Atletizm çalışmaları

 

 

OSB’li Çocuklarda Beslenme Davranışları

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Dr. Öğretim Üyesi Elvan YILMAZ

Ders İçeriği: Bu derste otizm spektrum bozukluğu olan çocukların beslenme davranışları ve beslenme durumları hakkında bilgi aktarılacaktır. Dersin içeriğinde otizmli çocukların beslenmesini etkileyen faktörler, beslenme sorunları, nedenleri ve öneriler ele alınacaktır.

 

 

OSÇ’larda Beslenme Yaklaşımları

DERS VERECEK ÖĞRETİM ÜYESİ: Dr. Öğretim Üyesi Elvan YILMAZ

Ders İçeriği:Bu derste otizm spektrum bozukluğu olan çocuklarda uygulanan tıbbi beslenme tedavileri hakkında bilgi aktarılacaktır. Dersin içeriğinde otizmin semptomları üzerine farklı beslenme tedavilerinin ve besin desteği kullanımının etkileri ele alınacaktır.